Gemak dient de mens, maar ook het kalf!

Herbert Bouwers werkt sinds 1995 bij veevoederbedrijf Alpuro, Hij startte er als verkoper van fokmek aan melkveehouders. Inmiddels is Alpuro enorm gegroeid. Vertegenwoordigers met een brede specialistische kennis op het gebied van kalveropfok bezorgen de producten met eigen bussen gratis aan huis. In 2005 werd deze activiteit een zelfstandige B.V. onder de naam Alpuro Breeding. Herbert Bouwers is inmiddels verantwoordelijk voor de verkoop van Alpuro Breeding in binnen- en buitenland.

ACHT AANDACHTSPUNTEN BIJ DE KALVEROPFOK

Wanneer u onderstaande 8 punten kritisch onder de loep neemt en deze waar mogelijk tot uitvoering brengt, zal dit bijdragen aan een succesvolle kalveropfok!

Een correcte bereiding van de melk

Bedrijven met groepen van meer dan 10 kalveren, doen er goed aan een melkmixer te gebruiken voor het bereiden van de melk.
De mixers zijn verkrijgbaar vanaf 50 liter, op pootjes of op wieltjes. U kunt deze echter al gebruiken als u 30 liter melk moet klaarmaken. Hiermee kan in een keer de juiste hoeveelheid melk klaargemaakt worden. Dit is een grote arbeidsbesparing!

De extra voordelen zoals een nauwkeurige verhouding en een correcte temperatuur, zijn mooi meegenomen.
Wanneer u niet langer dan 4 maanden minstens 10 kalveren aan de melk heeft, dan is het handmatig klaarmaken van de melk nog altijd de beste oplossing.
Ongeacht of de melk handmatig of met een mixer klaargemaakt wordt, heeft het gebruik van een thermostaatkraan grote voordelen.
De waterverspilling blijft beperkt en je hebt altijd water met de juiste temperatuur.
Vaak wordt de melk in een emmer op de grond klaargemaakt. Voor de werkhouding is het echter beter en gemakkelijker, wanneer dit op hoogte gebeurt. Dit is eenvoudig te realiseren door een vierkante bak te metselen, met een rooster onder de (thermostaat)kraan.
Door gebruik te maken van deze opstelling, heeft u minder snel kans op rugklachten en wordt de ruimte er om heen minder nat.

Een nauwkeurige en goede verstrekking

Er zijn verschillende methodes om melk te verstrekken*:

De eerste methode van melkverstrekking is die waar het kalf vanaf het begin individueel gevoerd wordt totdat het van de melk af is. Dit is zeer nauwkeurig en zeker tijdens de eerste 3 weken aan te raden!
Een andere mogelijkheid is om kalveren die in groepen zitten melk te verstrekken via een goede drinktrog. Onder goed wordt verstaan: schoon van voerresten en vrij van hoeken en kieren. Een kunststof drinktrog met een doorsnee van 30 cm die kan worden opgehangen aan het voerhek, is het meest wenselijk. Het nadeel is, dat een kalf dat langzaam drinkt achter kan raken bij de rest van de groep. In de praktijk levert dit echter slechts sporadisch problemen op.

Een comfortabele manier van werken

Om comfortabel te kunnen werken heeft het de voorkeur om de voerkeuken, waar de melk wordt bereid, dichtbij de kalveren te hebben. Hier moet warm water beschikbaar zijn zodat lopen met heet water vermeden wordt. Alles bij de hand hebben scheelt veel sjouwwerk. Het werkt bovendien de nauwkeurigheid alleen maar in de hand.
De zak waar de melkpoeder wordt uitgeschept, is vaak vÎes en plakkerig. Een voerton die lucht- en vochtdicht kan worden afgesloten, is een goede uitkomst. Dit bevordert tevens de houdbaarheid en oplosbaarheid.

Aandacht voor het ruwvoer

Vooral in de zomer zijn bedrijven vaak druk met het halen van voer en het verversen ervan. De kalveren krijgen bij voorkeur onbeperkt krachtvoer met een maximum van 2 kg kalverbrok (afhankelijk van de soort krachtvoer). Wanneer u hooi voert, is het erg belangrijk om ook die 2 kg kalverbrok daadwerkelijk bij te voeren.
Wanneer u het mengsel van de koeien voert, heeft u minder krachtvoer nodig. Nadelen hiervan zijn de kans op een besmetting met para-tbc en het vele werk dat u er (vooral tijdens de zomerdag) mee heeft om dit koeienmengsel te voeren/verversen. Deze nadelen kunnen worden voorkomen door een speciaal krachtvoermengsel te voeren dat de kalveren 12 weken lang onbeperkt op mogen nemen, zonder dat daarbij extra ruwvoer nodig is. Dit vereenvoudigt uw arbeid, terwijl de groei toch erg goed blijft. De opname is het allerbeste wanneer het krachtvoer in een trog ter beschikking wordt gesteld, in plaats van op de vloer. In de praktijk zijn voorbeelden te noemen van een 20 tot 30% hogere krachtvoeropname na gebruik te hebben gemaakt van troggen.

Zorg voor een vlotte ruwvoeropname

Als u geen gebruikmaakt van een krachtvoermengsel maar afzonderlijk ruw- en krachtvoer voert, dan moet het ruwvoer gemakkelijk op te nemen zijn. De opname mag het kalf geen moeite kosten.
Hooi kan men het beste verstrekken aan één zijde van het voerhek en wel zodanig dat de kalveren geen hooi het hok intrekken. Dit kan immers problemen geven met coccidiose.
Bij afzonderlijke verstrekking van ruw- en krachtvoer is het voor de groep jongste kalveren bevorderlijk voor de opname en dus voor de groei, om op hoogte te voeren. Bij dit rantsoen kan worden gedacht aan troggen met een doorsnede van 40 cm. Het gemak telt voor de boer, maar zeker ook voor het kalf!

Tijdig ingrijpen bij ziekte

Het is belangrijk om bij ziekte juist te handelen. Regelmatig wordt te lang vastgehouden aan een behandeling of aanpak die geen resultaat oplevert. Bijvoorbeeld: bij meer dan 20% hoestende kalveren blijft men vaak de kalveren individueel behandelen. Een koppel behandeling zal doorgaans meer uitkomst bieden. Wanneer er bij meer dan 30% van de laatstgeboren kalveren diarree optreedt, dan moet op de 1e plaats de diarree behandeld worden, maar ook de verzorging moet worden aangepast.

Wisselende verzorgers mogen geen wisselende aanpak betekenen

Indien de dieren door verschillende mensen verzorgd worden, is het van groot belang dat de verzorgers op dezelfde wijze voeren en gegevens bijhouden. Dit vraagt een goed gestructureerd management. Bij onduidelijkheden en verschillende manieren van voeren kunnen de kalveren in de problemen komen. Een aantekening in de voerkeuken of bij het kalf kan al veel onduidelijkheden wegnemen.
Het hoeft niet high tech te zijn; een eenvoudige waslijn, gespannen boven de kalveren, waar per kalf een kaartje aanhangt waar de gegevens op staan, volstaat al. Met gegevens bedoelen we de hoeveelheid te geven melk, ruw- en krachtvoer en andere gegevens die u van belang vindt.

Neem voldoende tijd voor een gedegen controle

Ten slotte is het belangrijk om eerst de kalveren te controleren vóór ze gevoerd worden. De waargenomen problemen kunnen dan meegenomen worden in de planning van het voeren. Voer eerst altijd de gezonde kalveren en pas daarna de zieken. Neem voldoende tijd voor de controle. Let vooral op de oren, de ademhaling, de neus en de mest van het kalf. Het vroegtijdig ontdekken van ziekte kan vaak een langdurige en kostbare behandeling voorkomen.

* De adviezen met betrekking tot de melkverstrekking zijn bestemd voor bedrijven waar geen gebruik gemaakt wordt van de kalverdrinkautomaat.

Herbert Bouwers - Hoofd verkoop & salesmanager export - Alpuro Breeding - www.alpurobreeding.com

Melkveebedrijf, 1 april 2006
Kalverboxen | Kalveren | Kalvermelk | Kalveropfok | Melkpoeder | Sitemap